نشانه‌هایی فراتر از اقتصاد روزمره

یک جلسه مهم؛ نشانه‌ای فراتر از اقتصاد روزمره

حضور علی لاریجانی در جلسه شورای‌عالی هماهنگی اقتصادی سران قوا، صرفاً یک جابه‌جایی اسمی یا تشریفاتی نیست.

این حضور، حامل پیام است؛ پیامی که اگر با دقت خوانده شود، از ورود کشور به مرحله‌ای متفاوت از مدیریت بحران حکایت دارد.

علی لاریجانی نه یک چهره پوپولیست است، نه محصول هیجانات رسانه‌ای و نه سیاستمداری با رویکردهای نمایشی و امنیتی سطحی. او از معدود افرادی است که به دلیل سابقه طولانی در سطوح بالای حاکمیت، شناختی عمیق از بوروکراسی پیچیده نظام و سازوکار واقعی تصمیم‌سازی در ساختار قدرت دارد. چنین فردی، به‌طور طبیعی و نه از سر شعار یا ژست سیاسی به مرحله‌ای رسیده است که بحران اقتصادی را نه در سطح آمار و گزارش، بلکه در سطح اثرگذاری مستقیم بر زندگی و معیشت مردم درک می‌کند. این سطح از آگاهی، با آنچه در فضای مجازی یا تریبون‌های پرهیاهو عرضه می‌شود، تفاوت ماهوی دارد.

وقتی فردی با این مختصات وارد شورای‌عالی هماهنگی اقتصادی می‌شود، معنایش این است که مسئله از «مدیریت روزمره اقتصاد» عبور کرده و به سطحی رسیده که نیازمند جمع‌بندی‌های کلان، تصمیم‌های سخت و هماهنگی واقعی میان ارکان قدرت است. این وضعیت را نمی‌توان با توئیت‌ زدن، شعارهای شاعرانه یا هیجانات زودگذر پوشش داد. بحران اقتصادی فعلی نه با وعده‌های احساسی کنترل می‌شود و نه با نمایش‌های پوپولیستی. تفاوت آن دقیقاً همین‌جاست؛ تفاوت میان سیاست‌ورزی واقعی و سیاست‌ نمایی. همان جریانی که تا چند روز مانده به تهدیدهای امنیتی، تصور می‌کرد با یک ایمیل یا ژست دیپلماتیک می‌توان منافع صهیونیستی را به‌هم ریخت، امروز در برابر واقعیت‌های سخت اقتصاد، دچار نوعی فلج گفتمانی شده است. در چنین شرایطی، ساختار قدرت به‌طور طبیعی به سراغ افرادی می‌رود که توان جمع‌بندی دارند، نه کسانی که صرفاً تولید هیجان می‌کنند.

کسانی که می‌دانند انسجام و اتحاد ملی، بدون حداقلی از آرامش معیشتی پایدار نمی‌ماند و نمی‌توان جامعه‌ای تحت فشار اقتصادی را با شعارهای انتزاعی به ثبات رساند. این انتخاب، نه از سر علاقه شخصی، بلکه حاصل ضرورت است؛ ضرورتی که از دل وضعیت پیچیده کنونی سر برآورده است. پیام این حضور روشن است. نظام تصمیم‌سازی به این جمع‌بندی رسیده که زمان عبور از ادبیات ساده‌سازی‌شده، روایت‌های سطحی و سیاست‌ورزی نمایشی فرا رسیده است. اکنون دوره کسانی است که واقعیت را می‌بینند، پیچیدگی‌ها را می‌فهمند و قادرند میان اقتصاد، امنیت، انسجام اجتماعی و آینده سیاسی کشور پیوند برقرار کنند. در چنین بزنگاهی، این نوع جابه‌جایی‌ها و حضورها را باید نه به‌عنوان یک خبر، بلکه به‌مثابه نشانه‌ای از تغییر سطح مواجهه با بحران تلقی کرد؛ تغییری که اگر به‌درستی درک نشود، معنای اصلی خود را از دست خواهد داد.

این یادداشت توسط سید محمد فاطمی نویسنده و تحلیلگر مسائل سیاسی و رسانه‌ای نوشته شده است.